Pazly derweze klapany: Inženerler we satyn alyşlar üçin tehniki gollanma

1. Çydamly Pazly Derweze Klapany näme?

Çeýe pazly derweze klapany öňdebaryjy agzadyrpazly derweze klapanymaşgala. Onuň esasy aýratynlygy, derweze diskiniň däp bolan doly metal möhürleme dizaýnynyň ýerine elastik materialdan (adatça EPDM rezin) doly örtülmegi ýa-da ondan ýasalmagydyr. Bu gurluş, däp bolan berk pazly derweze klapanlarynda duş gelýän umumy ýapyşma we ýokary momentli işleýiş meseleleriniň öňüni almak bilen, ygtybarly iki taraplaýyn ýapyşma möhürlemesini üpjün etmek üçin niýetlenendir.

Adaty metal oturgyçly pazly derweze klapanlaryndan tapawutlylykda, çeýe pazly derweze klapanynyň derwezesi, adatça, içimlik suwunyň tassyklanyş standartlaryna laýyk gelýän doly wulkanizirlenen EPDM rezin örtügi bolan çeýe demir göwreden ybarat bolýar. Ýapylanda, çeýe rezin gatlak berk metal bilen metalyň arasyndaky gatnaşygyň ýerine klapan göwresiniň oturgyjy bilen çeýe gatnaşyk döredýär. 1980-nji ýyllardan bäri çeýe pazly derweze klapanlary suwy arassalamak we paýlamak ulgamlarynda, esasanam DN600-e çenli ölçegler üçin esasy saýlawa öwrüldi. Häzirki wagtda öňdebaryjy önüm öndürijiler bu görnüşleri DN1000 ýa-da hatda DN1200-e çenli giňeltdiler.

Satyn almak üçin ähmiýeti: Çydamly pazly derweze klapanlary suw üpjünçiliginde, drenajda we hapa suwlary arassalamakda aýratyn artykmaçlyklary hödürleýär. Rezin möhürleýji ýüz gurşawdaky bölejik maddalaryň aşynmagyna netijeli garşy durýar we metal möhürleýji ýüzleriň ýokary takyklyk bilen çalynmagyny talap etmeýär, şeýdip önümçilik we tehniki hyzmat çykdajylaryny azaldýar.

2. Pazly derweze klapany nähili işleýär?

Pazly derweze klapany köp aýlawly klapandyr: onuň sütünli çubugy derwezesi öwrümli aýlanma hereketi arkaly herekete getirýär. Derweze akym ugruna perpendikulýar hereket edýär.

Işleýiş tertibi:

1.ÝapylýarEl çarhy ýa-da hereketlendiriji sagat ugruna öwrülende, ştanga derweze aşak hereketlendirýär. Paz şekilli derwezeniň iki möhürleýji ýüzi galyň ýokarky we inçe aşaky bilen dizaýn edilen. Derweze göwde oturgyçlaryna düşende, paz ýüzleri oturgyçlaryň arasynda mejbury pazlama hereketini döredýär. Bu hereket ok boýunça işleýän güýji radial möhürleýji basyşa öwürýär we şeýlelik bilen berk ýapylmaga ýetýär. Bu güýç bilen möhürleýji görnüşdür - möhürleýji güýç esasan liniýa basyşyndan däl-de, daşarky hereketden gelip çykýar.

2.Açylyş: Ştanga ters ugurda aýlanýar, derwezesi oturgyçlardan aýyrýar we akym geçelgesini doly açýar. Doly açylanda, derweze klapany gaty pes suwuklyk garşylygy bilen göni, päsgelçiliksiz akym ýoluny hödürleýär we turba geçirijileriniň geçmegine mümkinçilik berýär.

3.Işleýiş aýratynlyklary: Sütüniň doly hereketi tamamlamak üçin birnäçe gezek öwrülmegi talap edýändigi sebäpli, derweze klapanlary haýal açylýar we ýapylýar. Bu özboluşly aýratynlyk suw çekiçiniň täsirleriniň öňüni almaga hem kömek edýär.

Möhüm bellikPaz şekilli derweze klapanlary doly açyk ýa-da doly ýapyk hyzmat üçin niýetlenendir. Olar gaz geçiriji klapanlar hökmünde ulanylmaly däldir. Bölekleýin açyk derweze suwuklyk eroziýasyna we zarbasyna sezewar bolar, bu bolsa möhürleýji ýüzlere zyýan ýetirip, titreme we ses döredip biler.

3. Pazly derweze klapanlarynyň klassifikasiýa

Pazly derweze klapanlary birnäçe kriteriýalara görä klassifikasiýa edilip bilner:

3.1 Derweze diskiniň gurluşy boýunça

Bularyň arasynda çeýe paz şekilli dizaýn berk we goşa diskleriň artykmaçlyklaryny özünde jemleýär we orta we uly deşikli paz şekilli derweze klapanlary üçin häzirki wagtda esasy akym bolup durýar.

3.2 Kök konfigurasiýasy boýunça

• Galýan ştanga (daşky wint we boýuntyryk)– Ştanga işleýiş wagtynda ýokary we aşak hereket edýär, bu bolsa klapanyň ýerleşýän ýeriniň wizual görkezijisini üpjün edýär.

•Galmaýan sap (içki wint)– Sütün ok boýunça hereket etmezden aýlanýar; sütün gaýkasy ýokary/aşak hereket edýär. Çäklendirilen gurnama beýikligi bolan ulanylyşlar üçin amatly.

3.3 Işe girizmek usuly bilen

El bilen işleýän, elektrik, pnewmatik, gidrawliki we ş.m.

3.4 Birikdiriş görnüşi boýunça

Flanşly, dumly kebşirlemek, wafer görnüşli we ş.m.

4. Pazly derweze klapanlary bilen parallel derweze klapanlarynyň arasyndaky tapawutlar

Derweze klapanlary, derwezäniň geometriýasyna esaslanyp, esasan paz we parallel görnüşlere bölünýär. Olaryň esasy tapawutlary:

Saýlama boýunça görkezmeÝokary ygtybarlylyk we iki taraplaýyn möhürleme zerur bolanda paz görnüşli derweze klapanlaryny saýlaň. Aşa gyzdyrylan bug, gazan suwunyň iýmitlendirilmegi ýa-da ýygy-ýygydan termal aýlanyşy bolan beýleki hyzmatlar üçin parallel derweze klapanlary termal pazlaşmalaryň öňüni alýar we has gowy saýlaw bolup biler.

5. Pazly derweze klapanlary üçin degişli dizaýn standartlary

Pazly derweze klapanlarynyň dizaýny, önümçiligi we synagdan geçirilmegi birnäçe berk tehniki standartlara laýyk gelmelidir. Bu standartlar hili, çalşyryp bolýanlygy we howpsuzlygy üpjün edýär. Esasy ýerli we halkara standartlary inženerçilik we satyn alyş işgärleri tarapyndan saýlama we kabul ediş wagtynda salgylanmak üçin aşakda jemlenendir.

5.1 Hytaýyň Milli (GB) we Senagat (JB) Standartlary

Içerki bazar üçin,Pazly derweze klapanlaryadatça şu standartlara eýerýärler:

Mundan öň, JB/T 1739‑1992 (“Klapanlaryň gurluş elementleri – Paz derweze klapanlary üçin oturgyç aralygy we paz burç ölçegleri”) paz burçlaryna aýratyn üns berýärdi, ýöne ol 2005-nji ýylda ýatyryldy. Häzirki wagtda paz burçuny saýlamak öndürijileriň aýratyn dizaýn tejribelerine we hakyky hyzmat şertlerine esaslanýar.

5.2 Halkara standartlary (API, ASME, AWWA we ş.m.)

Eksport taslamalary ýa-da Amerika standartyndaky dizaýnlar üçin aşakdaky standartlar giňden ulanylýar:

5.3 Çydamly Pazly Derweze Klapanlary üçin Ýöriteleşdirilen Standartlar (Suw senagaty)

Suw üpjünçiligi we drenaj üçin Amerikan Suw Işleri Assosiasiýasy (AWWA) şu aşakdaky ýörite seriýalary işläp düzdi:

•ANSI/AWWA C509– Çeýe oturgyçly derweze klapanlary üçin standart (3 dýuým we ondan uly, 250 psig çenli). Ol çeýe örtük (ASTM D429 boýunça ýelmeşme), ştok möhürleri, iki ugurly köpürjikli ýapyk we ş.m. üçin talaplary kesgitleýär.

•ANSI/AWWA C515– Uly diametrli (adatça 4 dýuým we ondan ýokary) çeýe demirden ýasalan berk pazly derweze klapanlary üçin standart, diwaryň galyňlygyna we material talaplaryna berk laýyk gelýär.

•AWWA C111/A21.11– Rezin prokladkaly birleşmeler üçin standart (mehaniki we basylýan), mehaniki uçly birleşmelere degişlidir.

5.4 Beýleki degişli standartlar

5.5 Satyn alyş we kabul etmek üçin esasy nokatlar

Pazly derweze klapanlaryny saýlanda we kabul edende, satyn alyş işgärleri aşakdaky standart laýyklyk taraplaryny barlamalydyrlar:

1.Dizayn standartynyň tassyklanmasy– Klapanyň niýetlenen hyzmat üçin dogry standart wersiýa (meselem, GB/T 12234, API 600 ýa-da AWWA C509) boýunça dizaýn edilendigine göz ýetiriň.

2.Ýüzbe-ýüz ölçeg– Ýerinde çalşyryp boljakdygyny kepillendirmek üçin klapan uzynlygynyň GB/T 12221 ýa-da ASME B16.10 standartlaryna laýyk gelýändigini barlaň.

3.Flanşyň utgaşyklylygy– Flanş standartynyň (JB/T 79, GB/T 9113, ASME B16.5 we ş.m.) turba ulgamyna gabat gelýändigini tassyklaň.

4.Synag hasabatynyň gözden geçirilmegi– JB/T 9092 ýa-da API 598 standartlaryna laýyklykda zawod synag hasabatlaryny, şol sanda korpusyň berkligini, arka oturgyjy we oturgyjyň syzma synagynyň netijelerini soraň.

5.Material sertifikatlary– Çydamly pazly derweze klapanlary üçin EPDM örtük materialynyň güwänamasyny we ýelmeşme synagynyň hasabatlaryny alyň.

6.Belgileme barlagy– Klapan göwdesiniň belgileriniň GB/T 12220 talaplaryna (önümçi, ölçegi, materialy, basyş klasy we ş.m.) laýyk gelýändigini barlaň.

6. Pazly derweze klapanynyň paz burçy näme?

Paz burçy paz derweze klapanlary üçin iň möhüm dizaýn parametrleriniň biridir, ol möhürleme ygtybarlylygyna, işleýiş momentine we temperatura uýgunlaşmagyna gönüden-göni täsir edýär.

6.1 Umumy Paz burç gymmatlyklary

Her bir möhürleýji ýüz bilen dik merkez çyzygynyň arasyndaky burç (ýagny, paz burçy) adatça aşakdaky standart gymmatlyklardan saýlanýar:

•2°52′
•3°30′
•5° (iň köp duş gelýän)
•8°
•10°

Bularyň arasynda 5° iň köp ulanylýandyr. Parallel derweze klapanyny 0° paz burçy bolan aýratyn ýagdaý hökmünde kabul edip bolýar.

6.2 Paz burçuny saýlamaga täsir edýän faktorlar

Paz burçy, esasan, gurşawyň iş temperaturasyna baglydyr:

•Temperatura näçe ýokary bolsa, burç şonça uly bolmaly - bu derwezäniň termal giňelmegi sebäpli termal pazlaşma (baglanyş) töwekgelçiligini azaldýar.

•Pes temperaturaly serişdeler üçin köplenç 2°52' ýaly kiçi burç saýlanýar.

•Ýokary temperaturaly hyzmatlar üçin has uly burçlar (5°, 8° ýa-da hatda 10°) has amatlydyr.

6.3 Paz burçynyň dizaýn ýörelgeleri

Paz burçy tötänleýin däl. Paz görnüşi klapan ýapylanda goşmaça mehaniki möhür basyşyny döretmek üçin niýetlenendir. Kiçi burç şol bir ok boýunça hereket üçin has uly radial möhürleme güýjüni döredýär, bu bolsa has ygtybarly ýapylmany üpjün edýär, ýöne ol has ýokary işleme takyklygyny talap edýär we termal pazlanmalara has meýilli bolýar. Tersine, has uly burç has ýumşak işlemegi we baglanyş töwekgelçiligini azaltmagy üpjün edýär, ýöne şol bir möhürleme güýjüni döretmek üçin has uzak ýapylma hereketini talap edýär.

Öň belläp geçişimiz ýaly, ýöriteleşdirilen JB/T 1739‑1992 standarty 2005-nji ýylda ýatyryldy. Häzirki wagtda paz burçunyň saýlanylyşy her bir öndürijiň dizaýn düzgünlerine we aýratyn hyzmat şertlerine esaslanýar.

7. Inženerçilik we satyn alyş hünärmenleri üçin goşmaça gyzyklanma nokatlary

7.1 Çydamly Pazly Derweze Klapanlary üçin Adaty Tehniki Parametrler

•Basyş derejeleriUmumy gymmatlyklar PN16 (16 bar), 200 psi (13.8 bar) CWP, 300 psi (20.7 bar) we ş.m.

•Temperatura aralygyRezin oturgyçly görnüşler adatça -10°C-dan +130°C-a çenli çäklenýär; metal oturgyçly görnüşler has ýokary temperatura çydap bilýär.

•Ölçeg aralygy: DN50-den DN1000+-a çenli.

•Göwre materiallaryÇugun, süýümli demir we ş.m.

•Möhürleýji materialEPDM rezin (agyz suwunyň derejesi).

7.2 Çydamly Pazly Derweze Klapanlarynyň Esasy Artykmaçlyklary

•Iki ugurly nol‚Syzykdan soň ýapylýan ‚– çydamly rezin paz köpürjikli berk möhürleme üpjün edýär.

•Pes iş momenti– rezin bilen metalyň arasyndaky sürtülme metal bilen metalyň arasyndaky sürtülmeden has pes.

•Ýapyşma ýok– berk paz biraz deformasiýa bolup biler, şonuň üçin ol berk paz ýaly oturgyçlarda dykylmaýar.

•Uzyn hyzmat möhleti– çydamly materiallar möhürleýji ýüzleriň aşynmagyny azaldýar.

7.3 Satyn alyş boýunça maslahatlar

1. Hyzmat şertlerini gabat getiriň– Orta temperatura esaslanyp, degişli paz burçuny saýlaň; ýokary temperatura ulanylyşlary üçin çeýe paz ýa-da parallel derweze dizaýnlaryny göz öňünde tutuň.

2. Standartlara laýyklyk– Önümiň EN 1074, BS 5163, AWWA C550 ýaly degişli standartlara laýyk gelýändigini tassyklaň.

3. Korroziýadan gorag– Içki we daşky örtügi barlaň (meselem, erişdirilen epoksi poroşogy – FBE).

4. Işlediş görnüşi– Ýerleşýän ýeriň talaplaryna laýyklykda galýan/galmaýan ştanga, el bilen işleýän/elektrikli/pnewmatik aktuatory saýlaň.

Pazly derweze klapanlaryturba ulgamlarynda iň köp ulanylýan izolýasiýa klapanlarynyň biridir. Olaryň saýlanmagy möhürleme dizaýny, paz burçuny saýlamak, material gabat gelmegi we standartlara laýyklyk ýaly köp sanly tehniki meseleleri öz içine alýar. Bu makalanyň inženerçilik we satyn alyş hünärmenleri üçin taslama saýlamakda we satyn almakda gymmatly maglumat berer diýip umyt edýäris.