Şar klapanlar we derweze klapanlary iki umumy klapan görnüşidir we olaryň gurluşy, iş prinsipi we ulanylyş ýagdaýlary boýunça düýpli tapawutlar bar. Bu ýerde tapawutlaryň jikme-jik beýany berilýär:
Birinjiden, gurluş tapawutlary
1. Şary klapan:
- Makara: Ortasynda deşikli top klapan merkezi hökmünde ulanylýar we top klapanyň açylmagyny we ýapylmagyny dolandyrmak üçin aýlanýar.
- Möhür: Top we oturgyç möhür emele getirýär, möhürleme işi gowy, ýokary basyş, ýokary temperatura we beýleki agyr gurşawlar üçin amatly.
- Işlemegi: Klapanyň açylmagyny we ýapylmagyny amala aşyrmak üçin topy 90 gradus öwüriň, aňsat we çalt işleýş.
2. Derweze klapany:
- Klapan özeni: Klapan göwresinde ortamyň akym ugruna perpendikulýar bolan tekiz plastinka (ram) bar, ol bolsa ramy galdyrmak arkaly klapanyň açylmagyny we ýapylmagyny dolandyrýar.
- Möhür: Derweze bilen oturgyjyň arasynda möhür emele gelýär, ýöne derweze klapanynyň möhürleme işine derweze bilen oturgyjyň işleniş takyklygy uly täsir edýär.
Işleýiş: Derweze klapanynyň açylmagy we ýapylmagy derwezäniň gurşawyň akym ugry boýunça ýokary we aşak hereket etmegini talap edýär we iş deňeşdirme boýunça haýal we köp zähmet talap edýär.
Ikinjiden, iş prinsipi
1. Şary klapan:
- Açylýan we ýapylýan bölek (şar) klapan sütüniniň tarapyndan herekete getirilýär we şar klapan okunyň daşyndan aýlanýar, klapanyň açylmagy we ýapylmagy bolsa 90 gradus aýlanyp amala aşyrylyp bilner.
Ýapyk ýagdaýda, şar klapan şar bilen oturgyjyň arasynda metaldan metala möhür döredýär we möhürlemek işi ygtybarlydyr.
2. Derweze klapany:
- Derweze gurşawyň akymynyň ugry boýunça ýokary we aşak hereket edýär. Derweze ýokarlananda klapan açylýar we aşak düşende ýapylýar.
- Derweze klapany ýapylanda, derwezäniň plitasy bilen oturgyjyň arasynda möhür emele gelýär, ýöne möhürleme işine derwezäniň plitasynyň we oturgyjyň işleniş takyklygy uly täsir edýär.
Üçünjiden, senariýany ulanyň
1. Şary klapan:
- Nebit, himiýa, elektrik energiýasyny öndürmek, kagyz öndürmek, ýadro energiýasy, awiasiýa, raketa we beýleki pudaklarda, şeýle hem ilatyň gündelik durmuşynda giňden ulanylýar.
- Aýratyn hem çalt açylmagy we ýapylmagy üçin amatly, ýokary möhürleme talaplary, orta basyş uly ýagdaýlarda ulanylýar.
2. Derweze klapany:
- Ol esasan serişdeleriň akymyny kesmek üçin ulanylýar we ýyladyş turbalarynyň, suw üpjünçiligi we suw akdyryjy turbalaryň esasy dolandyryş klapanlarynda has köp duş gelýär.
- Derweze klapanynyň garşylygy az we berk ýapylýar, ýöne açylma we ýapylma tizligi haýal we ol ýygy-ýygydan açylma we ýapylma talap edilýän ýagdaýlar üçin amatly däl.
Dördünjiden, beýleki tapawutlar
1. Sazlama işiniň netijeliligi:
Ball klapanlarynyň sazlama işiniň görkezijisi deňeşdirme boýunça pes, esasan turba geçirijisindäki gurşawy kesmek ýa-da birikdirmek üçin ulanylýar.
- Derweze klapanynyň belli bir sazlama funksiýasy bolsa-da, ol bölekleýin açylanda gurşawyň eroziýasyna we titremegine sezewar bolýar, bu bolsa möhürleýji ýüzüne zyýan ýetirýär.
2. Tehniki hyzmatyň kynçylygy:
- Ball klapan gurluşy deňeşdirme boýunça ýönekeý, ygtybarly möhürleme öndürijiligi we tehniki hyzmatyň has amatlylygy bilen tapawutlanýar.
- Derweze klapanynyň gurluşy deňeşdirme boýunça çylşyrymly we oturgyç oýugyna gaty maddalary goýmak aňsat, ony saklamak kyn.
Gysgaça aýdylanda, şarly klapanlar bilen derweze klapanlarynyň arasynda gurluş, iş prinsipi we ulanylyş senariýasy babatda aýdyň tapawutlar bar. Klapan saýlananda, iş şertlerine we gurşawyň talaplaryna laýyklykda degişli klapan görnüşi saýlanmaly.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 19-njy sentýabry