Şar klapanlary klapanlaryň umumy görnüşidir, onuň gurluşy deňeşdirme boýunça ýönekeý we güýçli bolup, dürli suwuklyk turba ulgamlarynda giňden ulanylýar. Şar klapanlaryň gurluşynyň jikme-jik beýany aşakda berilýär:
Ilki bilen, esasy komponentler
Ball klapan esasan aşakdaky böleklerden ybarat:
1. Sfera: Ýapyjy element hökmünde sfera adatça tegelek we sferiki bolýar we ortasynda sferany aýlamak arkaly turba geçirijisiniň açylmagyny-ýapylmagyny dolandyrmak üçin kanal döredilýär. Top materialy dürli iş şertlerine we gurşaw talaplaryna uýgunlaşmak üçin köp ulanylýan polat, mis, çoýun we ş.m. köpdürli bolýar.
2. Oturgyç: Oturgyç, adatça metal materialdan, plastmassadan ýa-da elastik materialdan ýasalýan topuň ýerleşdiriş enjamydyr. Oturgyç topuň sferiki ýüzünde oýuk kesýär we top oturgyç bilen aýlanyp, serişdeleriň syzmagynyň öňüni almak üçin möhür emele getirýär.
3. Klapan sütün: Klapan sütün sferanyň merkezinden geçýän waldyr, bir ujy sfera, beýleki ujy bolsa işleýän mehanizme birikdirilendir. Iş mehanizminiň aýlanmagy ýa-da iteklenmegi arkaly klapan sütün topy aýlanyp, turba geçirijisiniň açylmagyny we ýapylmagyny amala aşyrýar.
4. Işlediş mehanizmi: el bilen işleýän mehanizmi we awtomatik işleýän mehanizmi öz içine alýar. El bilen işleýän mehanizm, adatça, topuň hereketini el bilen aýlamak ýa-da iteklemek arkaly dolandyrýan tutgadan, dişli çarhdan we ş.m. ybarat bolýar; Awtomatiki işleýän mehanizm elektrik motoryny, pnewmatik mehanizmi we ş.m. öz içine alyp biler, olar topuň hereketini elektrik ýa-da howa basyş signallary arkaly dolandyrýar.
5. Klapan göwresi: Klapan göwresi şar klapanynyň daşky örtügi bolup, ol şaryň, oturgyjyň we beýleki bölekleriň ýerleşdirilmegi we gurşawyň akym kanalyny üpjün etmek üçin ulanylýar. Klapan göwresiniň dizaýny adatça gurşawyň basyşyny we temperaturasyny, şeýle hem klapanyň möhürleme işini göz öňünde tutýar.
Ikinjiden, iş prinsipi
Şary klapanyň iş prinsipi deňeşdirme boýunça ýönekeý: şary 90 gradus aýlamak bilen klapan açylýar we ýapylýar. Şary klapan oturgyjynyň möhürleýji ýüzüne parallel aýlananda, gurşaw şary bilen klapan oturgyjynyň arasyndaky boşlukdan päsgelçiliksiz geçip bilýär; Şary klapan oturgyjynyň möhürleýji ýüzüne perpendikulýar aýlananda, gurşawyň akymy kesilýär. Bu dizaýn şary klapany çalt açylýar we ýapylýar, gowy möhürleýjilik öndürijiligi, aşynma garşylygy we ş.m. üpjün edýär.
Üçünjiden, klassifikasiýa
Dürli klassifikasiýa standartlaryna laýyklykda, şar klapanlary dürli görnüşlere bölmek bolýar:
1. Gurluşy boýunça klassifikasiýa: ýüzýän şar klapan we berk şar klapan. Ýüzýän şar klapanynyň şary serişde basyşy astynda möhür emele getirmek üçin hereket eder; berk şar klapanynyň şarynyň ýagdaýy berk we möhürlemek oturgyjy hereketlendirmek arkaly amala aşyrylýar.
2. Hereketlendirme usuly boýunça klassifikasiýa edilýär: el bilen işleýän şar klapan, elektrik şar klapan we pnewmatik şar klapan we ş.m. Klapanyň açylmagyny we ýapylmagyny dolandyrmak üçin el bilen işleýän şar klapan; Elektrik şar klapan we pnewmatik şar klapan degişlilikde elektrik we basylan howa arkaly klapanyň hereketini amala aşyrýar.
3. Möhürleýji materialyň klassifikasiýasyna görä: ýumşak möhürleýji şar klapan we gaty möhürleýji şar klapan. Möhür hökmünde rezin ýa-da politetrafloroetilen ýumşak materiallary ulanýan ýumşak möhürleýji şar klapan; Gaty möhürleýji şar klapanlar ýokary temperatura we ýokary basyş ýaly berk gurşawlara uýgunlaşmak üçin möhür hökmünde metal materiallary ulanýarlar.
4. Ulanylyşyna görä, gurşawyň klassifikasiýasyna görä: suw şar klapanlary, bug şar klapanlary, gaz şar klapanlary we kislotaly we aşgarly şar klapanlary. Klapanyň kadaly işlemegini we uzak hyzmat möhletini üpjün etmek üçin dürli görnüşli şar klapanlar dürli gurşawlara we iş şertlerine laýyk gelýär.
5. Birikdiriş usuly boýunça klassifikasiýa edilýär: flanş görnüşli şar klapan, sendwiç görnüşli şar klapan, dişli şar klapan we dürli turba geçiriji ulgamlarynyň gurnama zerurlyklaryna uýgunlaşmak üçin beýleki birikdiriş usullary.
Gysgaça aýdylanda, şar klapanlarynyň gurluşynyň dizaýny makul we güýçli bolup, dürli suwuklyk turba ulgamlarynyň gözegçilik zerurlyklaryny kanagatlandyryp biler. Şar klapanlaryny saýlanda we ulananda, klapanyň kadaly işlemegini we uzak möhletli hyzmat ömrüni üpjün etmek üçin anyk iş şertlerine we gurşawyň talaplaryna laýyklykda degişli görnüşi we tehniki häsiýetnamany saýlamak zerurdyr.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 19-njy sentýabry